Psikiyatrik ve nörolojik hastalıklar sonucunda beyinde ortaya çıkan işlev bozukluğu: Deliryum

Psikiyatrik ve nörolojik hastalıklar sonucunda beyinde ortaya çıkan işlev bozukluğu: Deliryum

Deliryum oldukça eski bir geçmişe sahip olan bir problemdir. Bu durum toksik ve metabolik ensefalopati veya konfüzyon olarak da adlandırılabilmektedir. Anlama, tutarlılık ve mantık yürütme kapasitesinde azalmanın olduğu bir durum olan deliryum geçmişten günümüze birçok sebebe bağlı olarak görülmektedir. Yani deliryum bir hastalık değil herhangi bir hastalığın ortaya çıkardığı sendromdur.

Deliryum tüm yaş gruplarında görülebilen bir durumdur. Ancak yaşın ilerlemesi ile beraber ilaç kullanımının da artması deliryum için bir risk oluşturmaktadır. Artan ilaç kullanımı ortaya çıkardığı toksik etkiler sebebi ile beyin yapısı bozulur ve deliryum ortaya çıkar. Bundan dolayı yaşlılıkta görülen deliryum tablosunda akla ilk gelen faktörün ilaç kullanımları olması gerekmektedir.

Deliryumun Belirtileri Nelerdir ?

Deliryum sendromlarında ortaya çıkan belirti ve bulgular günün belli bir saatinde ortaya çıkmaktadır. Bu belirtiler ani bir şekilde başlar ve deliryumun klinik seyrine göre bir süre sonra sona erer. İşte deliryum sendromlarında görülen belirti ve bulgular;

1. Deliryumda ortaya çıkan en belirgin belirti aşırı huzursuzluk ve davranış bozukluğudur.
2. Deliryum yaşayan kişilerde bilinç kaybı ve bulanıklığı görülebilmektedir. Bu kişiler çevrede olup bitenin farkında değildir.
3. Dikkat eksikliği ve konsantrasyon bozukluğu deliryumda yaygın bir şekilde görülmektedir.
4. Deliryum hastaları zaman ve mekan kavramını yitirebilirler.
5. Deliryum yaşayan kişilerde ciddi hafıza kayıpları görülebilir.
6. Bilişsel yeteneklerde azalma
7. Kendine ve çevresindekilere zarar verme
8. Kaygı bozukluğu
9. Depresyon
10. Aşırı sinirlilik hali
11. Huzursuzluk gibi belirtiler deliryum sendromlarında yaygın bir şekilde görülmektedir. Bu belirtilerin iyi bir şekilde değerlendirilmesi deliryum teşhisini kolaylaştırma açısından büyük bir öneme sahiptir.

Deliryumun Nedenleri Nelerdir ?

Deliryum başta nörolojik hastalıklar olmak üzere birçok nedene bağlı olarak görülebilmektedir. İşte deliryum sendromlarına neden olan faktörler;

1. Alkol tüketimi, uyuşturucu tüketimi, sedatif ve hipnotik etkili ilaçların tüketimi deliryum için büyük bir risk oluşturmaktadır. Özellikle bu faktörlere bağlı olarak görülen deliryumlarda epilepsi nöbetleri de görülebilmektedir.
2. Beyin dokusunu etkileyen menenjit, aids ve ensefalit gibi enfeksiyonlar
3. Kan şekeri düşüklüğü, oksijen düşüklüğü, sodyum mineralinin düşüklüğü, üremi ve kalsiyum mineralinin artışı gibi metabolik hastalıklar
4. İnme, beyin dokusunda oluşan tümörler ve epilepsi hastalığı
5. Çeşitli zehirli ve toksik maddelere maruz kalma
6. Hormonal dengesizliklere bağlı olarak görülen hastalıklar gibi faktörler deliryum için risk oluşturmaktadır.

Deliryum Tedavisi Nasıldır ?

Deliryum mutlaka tedavi edilmesi gereken bir hastalıktır. Öyleki tedavi edilmeyen vakalarda ilerleyen dönemlerde hastalar kendilerine ve çevresindekilere zarar vermeye başlayabilmektedir. Bu nedenle hastaların bir kliniğe yatırılarak yakından takip edilmesi ve tedavisinin tamamlanması gerekmektedir.

Deliryum tedavisinde genel amaç bu duruma neden olan faktörün tespit edilip bu nedenlere yönelik spesifik tedavi yöntemlerinin planlanmasıdır. Planan bu semptomatik tedavilerin yanı sıra ek tedavi yöntemleri ile desteklenmesi gerekmektedir.

Deliryum sendromuna sahip olan hastalar hastaneye yatırıldıktan sonra saldırganlığı ve agresifliği devam edebilir, artış gösterebilir. Bundan dolayı hastalar bu belirtiler açısında stabil bir hale gelene kadar sedatif etkili ilaçlar yardımı ile kontrol altında tutulmalıdır. Sedatifler ile sakinleştirilen hastalar zaman içerisinde ortama uyum sağlar ve altta yatan nedenin belirlenmesine yardımcı olur. Eğer hastalara uygulanan sedatifler sonucunda varsanı ve yanılsamalar ortadan kaybolmuş ise nöroloji doktorları tarafından onay alınarak ilaçların kesilmesi gerekmektedir. Tedavisine başlanılan deliryum hastalarının saldırganlığını tetikleyen olayların da engellenmesi gerekmektedir.

Deliryum hastalarına altta yatan nedenlere göre benzodiazepinler, haloperidollar ve antipsikotikler kullanılabilmektedir. Eğer hastalar başka semptomlar da görülmeye başlanır ise buna yönelik tedavi planlamaları gerekebilir.

Ege'de İzmir Haber – İzmir Haberler