Adet sancılarının çaresi mutfakta

Buna karşı adet sürecinde görülebilen bu etkilerin hafif geçmesinde beslenmenin etkili olabileceğini aktaran Medicana Sağlık Grubu Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümü’nden Op. Dr. M. Zeynep Kuşku, “Adet döneminde beslenme, hormonel dengesi ve sancılar üzerinde etkili olabilir. Ancak tek başına çözüm olarak düşünülmemelidir. Adet sancısının ana biyolojik sürücüsü çoğu kişide prostaglandin artışıyla oluşan rahim kasılmalarıdır. Beslenme; inflamasyon düzeyi, kan şekeri dalgalanmaları, su ile tuz dengesi ve bazı mikrobesin yeterlilikleri üzerinden şişkinlik, ödem, yorgunluk ve ağrı algısını etkileyebilir. Diyet örüntülerinin dismenore şiddetiyle ilişkili olabildiğini gösteren çalışmalar vardır” dedi.
Adet dönemleri çoğu kadın için sıkıntılı geçebiliyor. Özellikle adet sancısı ve şişkinlik durumu çoğu kadının yaşam konforunu bozabilecek noktalarda seyredebiliyor. Bu dönemi konforlu geçirmek adına çeşitli ilaçlar kullanılabiliyor. Ancak adet sürecinde hafiflemenin daha sağlıklı ve dengeli bir yolu olduğuna dikkat çeken Medicana International İzmir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümü’nden Op. Dr. M. Zeynep Kuşku, beslenmenin hormon dengesi ve sancılar üzerinde etkili olabileceğini dile getirdi. Kuşku, “Adet döneminde beslenmeyi tek başına çözüm gibi düşünmemek gerekir. Adet sancısının ana biyolojik sürücüsü çoğu kişide prostaglandin artışıyla oluşan rahim kasılmalarıdır. Beslenme; inflamasyon düzeyi, kan şekeri dalgalanmaları, su-tuz dengesi ve bazı mikrobesin yeterlilikleri üzerinden şişkinlik, ödem, yorgunluk ve ağrı algısını etkileyebilir. Diyet örüntülerinin (yüksek şeker/atıştırmalık ağırlığı gibi) dismenore şiddetiyle ilişkili olabildiğini gösteren çalışmalar vardır” açıklamalarını yaptı.

Adet döneminde özellikle aşırı tuzlu ve işlenmiş gıdaların ödem ve şişkinliği artırabildiğini, bunun yanında; yüksek şeker ve rafine karbonhidratlı gıdaların kan şekeri dalgalanmasına neden olmakla birlikte iştah artışı, yorgunluk ve ağrı gibi sorunlara neden olabildiğini aktaran Kuşku, “Adet döneminde paketli işlenmiş gıdalardan, şeker ve karbonhidrat içeren gıdalar mümkün olduğunca tüketilmemeli. Ayrıca, yağdan çok zengin, ağır kızartmalar: sindirim yükü ve inflamatuar yanıt üzerinden yakınmaları artırabilir; düşük yağlı diyetle ağrıda azalma bildiren çalışmalar vardır. Alkol de PMS yakınmalarını artırabildiği için bu dönemde sınırlanması önerilir. Öte yandan gaz yapan gıdalarda belirlenerek tüketiminde dikkatli olunmalıdır” diye konuştu.

Zencefil, bitkisel destekçilerden biri
Adet sancılarıyla beslenme arasında bir ilişki olduğunun artık daha net bilindiğini aktaran Kuşku, sözlerini şöyle sürdürdü: “Özellikle bazı besin grupları ağrının şiddetini azaltmada destekleyici olabiliyor. Omega-3’ten zengin besinler, örneğin haftada 2 kez tüketilen yağlı balık, ceviz ya da chia tohumu, vücuttaki iltihap yolaklarını baskılayarak adet ağrısında hafif-orta düzeyde azalma sağlayabiliyor. Etkisi çok keskin değil ama düzenli tüketim genel sağlık açısından da oldukça faydalı. Magnezyum içeren besinler (ıspanak, avokado, kakao gibi) kas gevşetici etkileri sayesinde adet sancılarını hafifletebilir. Bu konuda çalışmalar umut verici olsa da herkese rutin magnezyum takviyesi önermek doğru değil. En güvenli yol, magnezyumu gıdalardan almak ve gerekirse kişiye özel değerlendirme yapmak. Kalsiyum, özellikle PMS belirtilerinde; şişkinlik, hassasiyet ve duygu durum değişikliklerinde fayda sağlayabiliyor. Potasyum ise doğrudan ağrı kesici bir etki göstermese de sıvı dengesini düzenleyerek ödem ve şişkinliği azaltmaya yardımcı olabilir. Özellikle zencefil adet sancısı konusunda en çok çalışılmış bitkisel desteklerden biri. Zencefilin klinik çalışmalarda ağrıyı azaltabildiği gösterilmiş durumda. Rezene ve papatya çayı da bazı kadınlarda rahatlama sağlayabiliyor. Ancak bitkisel ürünlerin de bilinçsiz ve sürekli kullanımının riskleri olabileceğini unutmamak gerekir. D vitamini eksikliği olan kadınlarda, bu eksikliğin giderilmesiyle adet ağrılarında azalma görülebiliyor. B6 vitamini daha çok PMS semptomları üzerinde etkili; B12’nin ise doğrudan ağrı azaltıcı güçlü bir kanıtı yok, ama eksiklik varsa mutlaka yerine konmalı. Yeterli su tüketimi de önemli. Hidrasyon, hem ağrı şiddetini hem de şişkinliği azaltmada destekleyici olabilir.”

Vücudunuz uyarı veriyor olabilir
Adet sürecinde beslenmeye dikkat edildiği halde şiddetli sancı durumunun geçmemesi durumunda mutlaka altta yatan bir neden olup olmadığına bakılması gerektiğini vurgulayan Kuşku, “Özellikle ağrının ilk kez çok şiddetli başlaması ya da yıllar içinde giderek artması, ağrı kesicilere rağmen belirgin rahatlama olmaması önemli bir uyarı işaretidir. Bunun yanında aşırı veya pıhtılı kanama, ara kanama, ateş, kötü kokulu akıntı, cinsel ilişkide ağrı, idrar yaparken ya da dışkılama sırasında ağrı, bayılma hissi ya da günlük yaşamı ciddi şekilde aksatan sancılar mutlaka değerlendirilmelidir. Bu yaklaşım, uluslararası kılavuzlarda da açıkça vurgulanmaktadır. Adet ağrısı yalnızca adet günleriyle sınırlı değilse, adet dışı pelvik ağrı da eşlik ediyorsa; cinsel ilişkide derin ağrı, çocuk sahibi olamama öyküsü varsa veya kanamalar belirgin şekilde artmışsa endometriozis, miyom ya da adenomyozis gibi altta yatan hastalıklardan şüphelenmek gerekir. Muayene ve ultrason temel değerlendirme yöntemleridir; gerekirse ileri tetkikler planlanır” ifadelerini kullandı.
Toplumda adet süreciyle ilgili bazı yanlış inanışlar olduğunu da belirten Kuşku, şöyle konuştu: “Soğuk içeceklerin herkeste mutlaka sancıyı artırdığı ya da şeker tüketilmezse ağrının dayanılmaz olacağı düşüncesi bilimsel bir genelleme değildir. Bitki çaylarının tamamen zararsız olduğu ve sınırsız içilebileceği algısı da doğru değildir. ‘Adet sancısı normaldir, katlanmak gerekir’ düşüncesi de yanlıştır. Şiddetli ve yaşam kalitesini bozan ağrı mutlaka ciddiye alınmalıdır.”

Çocuk bağışıklığı takviyelerle değil, sağlıklı beslenmeyle güçleniyor

Medicana Sağlık Grubu Çocuk Alerjisi Bölümü’nden Prof. Dr. Şule Çağlayan Sözmen, çocukların bağışıklığını artırmak için vitamin ve mineral takviyelerine yönelmenin tek başına yeterli olmadığını belirterek, sağlıklı ve dengeli beslenmenin önemine dikkat çekti.
Kış mevsiminin güzel yanları olduğu kadar, hastalık gibi bir gerçeği de var. Bu nedenle özellikle okul çağında çocuğu olan ebeveynler, çocuklarının hastalıklara karşı daha dirençli olması adına bu mevsimde çeşitli takviyelere yönelebiliyor. Söz konusu vitamin ve mineral takviyelerinin uzman kontrolü olmadan alınmasının doğru olmadığını dile getiren Medicana International İzmir Hastanesi Çocuk Alerjisi Uzmanı Prof. Dr. Şule Çağlayan Sözmen, ebeveynlere uyarılarda bulundu. Çocuklarda güçlü bağışıklık için sürdürülebilir yöntemlere başvurulmasında fayda olduğuna vurgu yapan Prof. Dr. Şule Çağlayan Sözmen, bu konuda en doğru yöntemin sağlıklı beslenmek olduğunu ifade etti. Prof. Dr. Sözmen, “Gelir geçer şeylerden fayda beklemek yerine, çocukların mevsim meyve ve sebzelerini tüketmeleri sağlanabilir. Ayrıca Akdeniz diyetine uygun beslenmek bağışıklığa katkı sunabilir. Bunun yanında haftada 3 gün balık tüketiminin de bağışıklığa olumlu etki ettiği biliniyor. Özetle birkaç kez alınmış takviyelerden ve farklı gıdalardan fayda beklemek yerine düzenli ve sağlıklı beslenmek, çocuk sağlığı açısından daha faydalı olacaktır. Tüm bunların yanında çocukların büyüme ve gelişimine fayda sağlayan vitamin ve minerallerin de bir uzman kontrolünde alınması destekleyici olabilir” açıklamasını yaptı.

Çok sık hastalanıyorsa bir alerji testi yaptırın
Üst solunum yollarından çok sık hastalanan ve de hastalığın iyileşme süresi uzayan çocuklar için bir alerji testi yapılmasında yarar olduğunu aktaran Sözmen, alerji belirtilerinin grip gibi viral enfeksiyon belirtileri ile karıştırılabildiğinden çoğu çocuğa yanlış tedavi uygulanabildiğini ifade etti. Prof. Dr. Sözmen, “Mesela bir virüsün başlattığı burun tıkanıklığı, alerjisi olmayan bir çocukta 3-5 günde geçebilirken, temelde bir alerjisi olan bir çocukta basit bir üst solunum enfeksiyonu haftalarca sürebilecek burun tıkanıklığına ya da öksürüğe neden olabilir. O nedenle çocuklara, mevsimsel alerjik rinit tanısının konulması sadece o mevsimde yaşam kalitesini yüksek geçirmesini sağlamaz, aynı zamanda bu tanı konulduğu için çocuk kışı daha rahat geçirebilir” ifadelerini kullandı.
Son olarak çocuklarda grip aşısı hakkında bilgi veren Prof. Dr. Şule Çağlayan Sözmen, çocuklarda grip aşısının önerildiğini özellikle de alerjisi olan çocuklara grip aşısını her yıl yaptırılmasının tavsiye edildiğini belirtti.

Sıcaklarda sağlıklı beslenme önerileri

Hava sıcaklığında yaşanan dalgalanmalar sağlık sorunlarını da beraberinde getirebiliyor. Yaz aylarında sıcaklık ve nem artışına bağlı olarak vücut ısısının arttığını ve metabolizmanın bu yeni duruma uyum sağlamaya çalıştığını söyleyen Yaşar Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Gıda İşleme Bölüm Başkanı Doç. Dr. Ruhan Aşkın Uzel, “Sıcak havalar ile beraberinde gelen kalp debisinde düşme, doku ve organlarda oksijenlenmede azalma, kalp atım sayısı ve kan basıncındaki artış nedeniyle yaz aylarında özellikle yüksek tansiyon, kalp yetmezliği ve koroner kalp hastalıklarında artış gözleniyor.

Yaz aylarında özellikle bebek ve çocuklarda ishal görülme sıklığı artıyor. Metabolizmadaki uyumu yakalamanın en pratik yollarından birisi, çevre koşullarını dikkate alarak beslenme düzenini sağlam bir temele oturtmaktır” dedi.

“Soğuk su içmek daha çok terletebilir”

Sıvı tüketiminin önemine dikkat çeken Doç. Dr. Uzel, “Özellikle hava sıcaklıklarının yüksek seyir izlediği günlerde vücudun iyon ve mineral kaybının oldukça fazla olması nedeni ile vücuda bol su ve mineral takviyesi yapılmalı. Susuzluk hissi olup olmamasına bakılmaksızın yeterli miktarda sıvı alımı sağlanmalı.

Sıvı alımında elbette su tüketimi esastır, ancak sıvı içecekler tüketilirken de vücuttan su atımını artıran içecekleri çok yoğun tüketmemek gerekir.

Tedbir amaçlı olarak bu çerçevedeki içecekler tüketildiğinde her bir bardak içecek için ilave 1-2 bardak su içilerek vücuttaki su dengesi korunmalı. Doktor tarafından su içiminin kısıtlandığı durumda ya da idrar söktürücü etkisi olan ilaçlar kullanılması gibi durumlarda hekim kontrolünde sıvı tüketimi yapılmalı.

Sıcak havalarda soğuk su ve hatta buzlu su içilmesinin daha çok serinletici olacağı doğru bir yaklaşım değil. Çünkü soğuk su sıcaklığı mide sıcaklığından düşük olduğundan, mide ısısının yakalanması için bünye efor sarf eder ve terleme oluşabilir.

Onun yerine ılık ya da oda sıcaklığında su tüketilerek vücut ritmini bozmamak sıcakla mücadele için daha iyi bir seçenek olabilir” diye konuştu.

“Mikroorganizmalar sulu ve sıcak ortamda hızla gelişir”

Sıcak havalarla beraber besin zehirlenmelerinin de arttığına dikkat çeken Doç. Dr. Uzel, “Sıcak havada yanlış ya da ihmalle oluşan uygulamalar neticesinde besinlerin bozulma riski artmakta ve besin kaynaklı zehirlenmeler sık görülebilmektedir. Hatta içme sularında dahi riskli durumlar oluşabilir.

Artan hava sıcaklıkları ile birlikte vücutta su ihtiyacı artar, besin zehirlenmesine neden olan mikroorganizmalar ise sulu ve sıcak ortamda hızla gelişebilirler.

Bu nedenle, kusma ve ishal vakaları ile beliren gıda zehirlenmeleri görülmektedir. Suyun kaynağından bağımsız olarak su tüketiminde güvenlik konusu dikkatle incelenmelidir.

Su pratik kullanımda damacanadan ya da arıtma sisteminden sağlanabilir. Bu noktada önemli olan, suyun tavsiye edilen sürenin üzerinde bekleme süresinden geçmemesidir.

Göz ardı edilebilecek küçük bir detay, takip eden zamanda insan sağlığını tehdit edebilecek mikrobiyolojik açıdan riskli durumlara sebebiyet verebilir” ifadelerini kullandı.

Beslenme önerileri

Beslenme alışkanlıklarında yapılabilecek değişiklikler konusunda da önerilerde bulunan Doç. Dr. Uzel, şunları söyledi:

“Karpuz tüketimi tercih edilebilir. Yaz mevsiminde en çok tercih edilen meyvelerden olan karpuz, zengin besin içeriği ile hem mineral dengesini koruyan hem de serinlik veren bir özellikte.

Sebzelerden salatalık da posa içeriği, tokluk sağlaması ve serinlik vermesi nedeniyle salatalık tüketimi önerilebilir. Bunun dışında nane tüketimi de ferahlık hissi sağlayacaktır.

Su, maden suyu, yoğurt ya da ayran gibi içecekler içerisine de ilave edilerek de kullanılabilir. Hatta çilek gibi antioksidan içeriği de bol olan meyveler ile bu karışım daha da zengin içerikli hale getirilebilir.

Maden suyu tüketimi, miktarı fazlaya gitmemek üzere vücuttan kaybolan minerallerin yerine koyulması için güzel bir seçenek olabilir.

Su tüketme zorunluluğu hissinin kişiyi zor durumda bırakmaması adına, marul güzel bir alternatif olabilir. Çünkü marulun su içeriği oldukça fazla olup, ferahlık hissi vermesinin yanında vücudun vitamin, mineral ve lif ihtiyacını da karşılamaktadır.” iha

Ege!’de İzmir Haber

Efeler Belediyesi Efeler Gastronomi Festivali’ni duyurdu

Efeler İlçesi ve Ege Bölgesi’nin yöresel yemeklerinin tanıtılacağı aynı zamanda alanında uzman jüriler tarafından değerlendirilecek olan yemek yarışması ile birlikte eğitim, sergi, panel ve tadım çalışmalarının da gerçekleştirileceği 1. Efeler Gastronomi Festivali için Uğur Mumcu Parkı’nda stant kuruldu.
Festival dahilinde gerçekleşecek yemek yarışmalarında 1. gün et yemekleri, 2. gün zeytinyağlı yemekler, 3. gün ise tatlılar değerlendirilecek. Uğur Mumcu Parkı’nda Efeler Belediyesi personelleri tarafından bilgilendirilen vatandaşlar aynı zamanda farklı üç kategori için başvuruda bulunabilecek. Cuma gününe kadar açık olan stantta vatandaşlar üç kategoriden birisine başvuru yapıp yarışmada hünerlerini sergileyebilecek.

Pınarbaşı Mesire Alanı’nda düzenlenecek olan 1. Gastronomi Festivali ile ilgili konuşan Efeler Belediye Başkanı M. Fatih Atay, “Bu yıl ilk kez düzenleyeceğimiz festival için oldukça heyecanlıyız. Efeler Belediyesi olarak ilçemizin ve Ege Bölgesi’nin yöresel yemeklerinin tanıtılacağı ve tadılacağı bir festival olacak. Üç gün sürecek olan yarışmaların yanı sıra, vatandaşlarımız kurulacak olan stantları ziyaret ederken verilecek eğitimlere kayıt yaptırarak yöresel yemekler ile ilgili bilgilerini arttırabilecekler. Organizasyonunda sona yaklaştığımız festival için tüm Ege’yi Efeler’e bekliyoruz” dedi.
Yöresel yemeklerin “Sağlıklı Yaşam, Sağlıklı Beslenme” sloganı ile tanıtılacağı 1. Efeler Gastronomi Festivali 20 -21 – 22 Mart’ta Pınarbaşı Mesire Alanı’nda düzenlenecek. (İHA)

Egede İzmir Haber

Şuhut’ta Öğrencilere Sağlıklı Beslenme Semineri

Seminere, Şuhut Kaymakamı Nurullah Kaya, Şuhut İlçe Milli Eğitim Müdürü Hüseyin Eroğlu, şube müdürleri ve ARGE ekibi katıldı. Öğrencilere Doç. Dr. Ayşegül Bükülmez tarafından Sağlıklı Beslenme ile ilgili bilgiler verildi. Seminer, soru cevap şeklinde devam etti. Şuhut Kaymakamı Nurullah Kaya ve beraberindekilerin Doç. Dr. Bükülmez’e plaket takdimi ile son buldu.(İHA)

Sıcaklar Artıyor Beslenmeye Dikkat

Yaz aylarıyla birlikte artan sıcaklık nedeniyle beslenmenin insan sağlığı açısından büyük önem taşıdığını belirten Yaşar Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Gıda İşleme Bölüm Başkanı Doç. Dr. Ruhan Aşkın Uzel, yaz aylarında vücudun iyon ve mineral kaybının oldukça fazla olması nedeni ile öncelikle her gün bir şişe doğal maden suyu içilmesi gerektiğini söyledi. Uzel, yağlı besinlerin ve yağda kızartmaların tüketiminden kaçınılması gerektiğini ifade ederek, “Kızartma yerine; haşlama, ızgara, kendi suyunda pişirme gibi sağlıklı pişirme yöntemleri uygulanmalı. Ana ve ara öğünler mutlaka tüketilmeli. Uzun süre aç kalan metabolizma yağ depolar. Bu nedenle mutlaka her gün 3 ana ve 3 ara öğün tüketilmeye çalışılmalı. Yine artan sıvı ve mineral kaybının önlenmesi için her gün en az 2-2.5 litre su içilmeli. Su haricinde süt, ayran, soda, limonata, soğuk bitki çayları, şekersiz kompostolar ve taze sıkılmış meyve suyu gibi içecekler doğru tercihlerdir. Vücut direncini artırmak ve yeterli miktarda vitamin ve mineral alınmasını sağlamak için sebze ve meyve çeşitlerinden yararlanılması önemlidir. Bu nedenle günde en az 5 porsiyon sebze ve meyve tüketilmesi gerekir” dedi.

Doğru tatlı seçiminin nasıl olması gerektiğine de değinen Uzel, “Yaz aylarında kalori hesabı bırakılmalı, şekere dikkat edilmeli. Özellikle şeker ve şekerli gıdaların, içeceklerin, muz, incir, üzüm, patates, mısır gibi tatlı sebze ve meyvelerin kan şekerini hızlı yükseltip daha fazla kilo alma yününde etki oluşturduğunu unutmamak, tüm yaşam boyu kilo kontrolünde önemli bir nokta. Enerjisi yüksek, kızartılmış hamur tatlıları yerine sütlü tatlılar, meyve tatlıları, dondurma gibi tatlıları da tercih etmek doğru olacaktır. Ayrıca bitki çayları beslenme uzmanlarının sağlıklı beslenme programlarında en fazla yararlandığı desteklerden biridir. Eğer bilinçli tüketilirse, bitki çayları tam birer can simidi olarak diyeti ve beslenmeyi destekler” şeklinde konuştu.
Besin zehirlenmelerinin yaz aylarında artan hastalıkların başında geldiğinin de altını çizen Doç. Dr. Uzel, şöyle devam etti:
“Özellikle yaz aylarında dışarıda ve açıkta satılan yiyeceklerin, tüketiminden kaçınılmalı; et, tavuk, balık, yumurta gibi çabuk bozulan potansiyel riskli besinler, açıkta bekletilmemeli, besinlerin hazırlanması ve pişirilmesi aşamalarında hijyen kurallarına özen gösterilmeli. Yaz aylarında özellikle rota virüslerden kaynaklanan bebek ve çocuklarda yaygın olarak görülen ishallerin önlenmesinde el temizliği ile sebze ve meyveleri yemeden önce iyice yıkamak çok önemlidir.” (İHA)

Ege’de izmir Haber – Ege Haber