İzmir’den Türkiye’ye ‘iklim’ mesajı

Yükseköğretim Kurulu’nun (YÖK) açıkladığı 2025 Üniversite İzleme ve Değerlendirme Genel Raporu’na göre İEÜ, ‘İklim Eylemi’ kategorisinde Türkiye’deki vakıf üniversiteleri arasında birinci, genel sıralamada ise 7’nci oldu. Raporda, İngiltere merkezli araştırma kuruluşu Times Higher Education (THE) verilerinin referans alındığını ve dünya genelinde de 200-300 aralığında konumlandıklarını söyleyen İEÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Mehmet Efe Biresselioğlu, “Geleceği düşünen, doğayı koruyan ve insanlık adına sorumluluk alan bir anlayışla çalışmalarımızı sürdüreceğiz” diye konuştu.
Küresel ısınmaya bağlı olarak enerji kaynaklarında yaşanan daralma, iklimdeki büyük değişimler ve yeşil dönüşüm projelerine duyulan ihtiyaç, İzmir Ekonomi Üniversitesi’ni harekete geçirdi. İklim konusunda geniş bir stratejik eylem planı oluşturan İEÜ, bu doğrultuda adımlarını kararlı bir şekilde attı. Küresel çaptaki sorunlara çözüm üretmeyi hedefleyen İEÜ, 2024 yılının Ekim ayında Sürdürülebilir Enerji ve İklim Politikaları Araştırma Merkezi’ni (SENLAB) kurdu.

Dev projelerde yer aldı
Merkezin direktörlüğüne, şimdiye dek 15 uluslararası projede yer alan, en prestijli dergilerde 40’ı aşkın yayın yapan ve başarılı çalışmalarıyla 2020 yılında TÜBİTAK Teşvik Ödülü’ne layık görülen Prof. Dr. Mehmet Efe Biresselioğlu getirildi. SENLAB, Horizon 2020 ve Horizon Europe programları kapsamında yürütülen, toplam bütçesi 20 milyon euroyu aşan çok sayıda uluslararası projede aktif rol almaya başladı. Çalışmaların sürdüğü bu projelerde; iklim-nötr gelecek, enerji verimliliği ve sürdürülebilir yaşam alanları konularına odaklanıldı.

Üniversitenin karbon ayak izi ölçüldü
İEÜ, aynı zamanda Ege Bölgesi’nde karbon ayak izini hesaplayan ilk üniversite oldu. İEÜ Mühendislik Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Fehmi Görkem Üçtuğ’un yürütücülüğünde gerçekleşen çalışmada, kampüsteki enerji tüketiminden öğrencilerin okula geliş ve gidişlerinden kaynaklanan karbon salımlarına kadar birçok veri analiz edildi. Dünya genelinde kabul edilen kurumsal sera gazı envanteri hesaplama standartlarının kullanıldığı çalışma sonunda İEÜ, ISO 14064-1 Kurumsal Sera Gazı Envanteri Doğrulama Sertifikası’nı almaya hak kazandı.

Derslere eklendi
Birleşmiş Milletler’in açıkladığı Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA) doğrultusunda belirlenen ‘Sağlık ve Kaliteli Yaşam’, ‘Temiz Su ve Sanitasyon’, ‘Erişilebilir ve Temiz Enerji’ gibi maddeler, İEÜ’nün ders içeriklerine eklendi. Öğrencilerin iklim değişikliğiyle mücadelede aktif rol almasını destekleyen bir eğitim yaklaşımı benimsendi.

Yeni kampüs ‘çevre dostu’ olacak
İzmir’e dünya çapında, son teknolojiye sahip bir eğitim üssü kazandırmak hedefiyle yapımına başlanan ve 2026 yılının Temmuz ayında ilk etabının bitmesi planlanan İEÜ Güzelbahçe Kampüsü de ‘çevre dostu’ özellikleriyle örnek olacak. Güzelbahçe’deki kampüste temiz enerji teknolojileri kullanılacak, enerji performansları optimize edilmiş binalar yer alacak. Yerleşke içi ulaşım da elektrikli araçlarla sağlanacak. Yeni kampüs, sürdürülebilir yaşam yaklaşımı ile İEÜ’nün iklim vizyonunu da net bir şekilde ortaya koyacak.

“Gelecek kuşaklara sorumluluğumuz var”
İEÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Mehmet Efe Biresselioğlu, çevreye ve iklime duyarlı bir gelecek inşa etmenin ancak bilimsel üretim, uluslararası iş birlikleri ve toplumsal sorumluluk bilinci ile mümkün olduğunu söyledi. Karbon ayak izinin azaltılmasından sürdürülebilir kampüs uygulamalarına kadar çok geniş bir alanda hareket ettiklerini belirten Prof. Dr. Biresselioğlu, “Gelecek kuşaklara yaşanabilir, sağlıklı ve dengeli bir dünya bırakma sorumluluğumuz var. Bu konuda üniversiteler; toplumu dönüştüren, insanlara yol gösteren ve çözüm üreten merkezler olmalı” ifadelerini kullandı.

“İklim değişikliği, çok yönlü bir kriz”
İklim alanında yapılacak çalışmaların artık bir tercih değil, zorunluluk olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Biresselioğlu, “Bu doğrultuda attığımız her adımda, bilimin yol göstericiliğine ve ortak aklın dönüştürücü etkisine inanıyoruz. Üniversitelerin iklim eylemi alanındaki liderliği, adil ve yaşanabilir bir dünya için de oldukça önemli. Unutulmamalı ki iklim değişikliği; ekonomik, sosyal ve insani boyutları olan çok yönlü bir kriz. Üniversite olarak bilimsel araştırmalarımızı, eğitim faaliyetlerimizi ve uluslararası iş birliklerimizi, iklim eylemi odağında şekillendiriyoruz. YÖK tarafından açıklanan raporda elde ettiğimiz başarı, üniversitelerin toplum için ne denli kritik bir rol üstlendiğinin de somut bir göstergesi” diye konuştu.

İklim değişikliğine karşı sürdürülebilir akıllı mahalle

Yaşar Üniversitesi Mimarlık Bölümü’nde yürütücülüğünü Doç. Dr. Ebru Alakavuk’un yaptığı ‘Sürdürülebilir Akıllı Mahalle Modeli’ projesi, iklim değişikliği ile mücadelede önemli rol oynayacak. Bilimsel Araştırma Projesi (BAP) olarak yürütülen çalışmanın bilimsel çıktıları aynı zamanda Yaşar Üniversitesi, Bornova Belediyesi, Almanya’dan Heidelberg Belediyesi ve Enerji Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği’nin (ENSİA) ortakları olduğu AB destekli Bornberg Projesi’nde de kullanılacak. Proje ile oluşturulacak akıllı mahallelerde sıfır atık ve sürdürülebilir yeşil enerji kullanımının yaygınlaştırılması amaçlanıyor.

Bilimsel bakış açısı
Emisyonların azaltılarak sıfıra indirgenmesinin amaçlandığı proje ile Akdeniz ve Ege bölgeleri ile benzer iklim tiplerine sahip kentlerin sürdürülebilir ve akıllı bir çehre edinebilmeleri sağlanacak. Ayrıca bilimsel veriler, proje bursiyeri olarak çalışmada yer alan Yaşar Üniversitesi Mimarlık Doktora Öğrencisi Duygu Çınar Umdu’nun doktora tezinde kullanılarak, sürdürülebilir ve akıllı kentsel alanların oluşturulmasına katkı sağlayacak. Projenin aynı zamanda konuyla ilgili kaynak arayışında olan araştırmacılara ve topluma kılavuz olması da hedefleniyor. Öte yandan projenin çıktıları, 1 Kasım 2023’de başlayacak ve Avrupa Birliği IPA destekli Bornberg Projesi’nde ve BORNOVA SECAP (Sürdürülebilir Enerji ve İklim Eylem Planı) çalışmasında kullanılacak. Bornberg Projesi ve BORNOVA SECAP çalışmalarının enerji analizleri Yaşar Üniversitesi Enerji Sistemleri Mühendisliği ve Makine Mühendisliği bölümlerinin destekleri ile gerçekleştirilecek ve diğer sürdürülebilirlik kriterleri için Mimarlık Bölümü’nün BAP projesi çıktısı olan bu modelden yararlanılacak.

İki aşamalı proje
Projenin ilk aşamasında sürdürülebilir mahalle ve akıllı kent değerlendirme araçları, sertifika ve modellerinin ölçütleri araştırıldı ve bu modellerin puanlama sistemlerinin karşılaştırmalı analizleri yapıldı. Ardından projenin ikinci aşaması olarak, Akdeniz iklim tipine sahip kentlerin özelliklerine göre sürdürülebilir ve akıllı bir mahalle değerlendirme modeli için ölçüt belirlenmesi gerçekleştirildi. Aşamalar sonucunda ortaya çıkan değerlendirmeler ise kentsel alanlarda sıfır atık ve yenilenebilir enerji hedefleri ile refah seviyesi yüksek, sürdürülebilir kent toplumu düşüncesinin benimsenmesinde önemli rol oynayacak.

“Ücretsiz kaynak olacak”
Ege ve Akdeniz’in kıyı kesimleri ile benzer iklim şartlarını gösteren kentlerdeki sürdürülebilirlik için araştırmacıların yararlanabileceği ücretsiz bir veri kaynağının olmadığını belirten Yaşar Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ebru Alakavuk, “Pek çok değerlendirme aracı ve kontrol listesi modeli, sadece ekonomik ve çevresel faktörler üzerinden puanlama yapıyor. Bu puanlama modelleri yeterli olmuyor. Hem çevre ve ekonominin hem de toplumun bir arada düşünüldüğü karma hesaplama modelleri ile puanlama yapılması daha yararlı olabilir. Bu araştırma özgün bir karma hesaplama modeli geliştirmek için yapıldı” dedi. iha

Egede İzmir Haber

Selçuk’ta Anlamlı Buluşma

Selçuk ilçesi, “İklim Krizi ve Kuraklık.. Selçuk’ta tarım ve yaşam nasıl etkilenecek?” konulu programa ev sahipliği yaptı. Söyleşi öncesinde bir konuşma yapan Belediye Başkanı Filiz Ceritoğlu Sengel, uzun yıllardır bilim insanlarının dünyaya çağrıda bulunduğunu belirterek, “Sanıyorum ki biz yurttaşlar olarak son yıllarda mevsimlerin karakterindeki değişkenlik ve yağışların azalması ile durumun ciddiyetini fark ettik. İşte bu yüzden doğru bir bilgilendirmeye sahip olmamız gerektiğini düşündük” dedi.

Söyleşinin ilk konuşmacısı olan TMMOB Çevre Mühendisleri Odası İzmir Şubesi Başkanı E. Helil İnay Kınay, Efes Tarlası Yaşam Köyü ile ilgili olarak, “Kaybettiklerimizi, değerlerimizi ortaya koymak adına Efes Tarlası Yaşam Köyü çok özel bir çalışma. Gelişerek devam etmesini diliyoruz” diye aktardı.

Kınay, “Bizlerin bireysel çabalarının yanı sıra; tarım, turizm, şehirleşme ve sanayi politikalarının kamu yararı kapsamında belirlenmesine insan için, doğa için, toplum için bu politikaları gerçekleştiren bir mekanizmaya ihtiyacımız var. Bunlar olmadığı sürece iklim krizinin etkilerini çok da ağır süreçlerle yaşayacağız. Ekolojiyi ekonomiye kurban etmeyen bir sistemin doğması yönünde de anayasanın bizlere verdiği sağlıklı bir çevrede yaşama hakkı çerçevesinde, çevreyi koruyarak, elimizdeki zenginliklere sahip çıkarak, onları büyüterek bir toplumsal yapı oluşturulması için çabaları büyütmek gerektiğini düşünüyoruz. Dolayısıyla bugün bu söyleşi de bu çabaların bir örneğidir” dedi.

“Pandemi sağlıklı gıdaya ulaşmanın önemini daha çok arttırdı”
Küresel iklim krizi ve kuraklık karşısında nasıl direnç geliştirileceği üzerinde duran TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası İzmir Şubesi Yönetim Kurulu Üyesi Zerrin Çelik, Selçuk’un tarımsal potansiyeli sebebiyle iklim krizi ve kuraklık konusunda hareket geçmesinin önemine değinerek, “Selçuk’un büyük bir tarımsal zenginliği var. Tarım alanlarının yüzde 87 meyve, yüzde 7’si tarla bitkileri, yüzde 3’ü sebze. Bu rakamlar bize kuraklıkla ilgili yapmamız gereken çok şey olduğunu gösteriyor. Tarım alanlarımızı kaybetmememiz gerekiyor. Gübre kullanımında suyu tutacak ve toprağın yapısına zarar vermeyecek kompost gübrelerin kullanılması çok önemli; ayrıca Selçuk’ta da sürdürebilir enerji kaynaklarının nerede kurulacağını, tarımı ve çiftçiyi nasıl etkileyeceğini düşünmeliyiz. Artık bakış açımızı değiştirmemiz gerekiyor. Doğal olanı ve insana zarar vermeyecek olanı hem üretici olarak, hem de tüketici talep etmemiz gerekiyor. Bugün dünyada agroekolojik tarım konusunda önemli uygulamalar var; yani eskiden dedelerimizin, ninelerimizin kullandığı tarım yöntemlerini bugün iklim değişikliğine karşı dünyada büyük şirketler savunuyor. Bizim yerelde kendi değişikliğimizi başlatmamız gerekiyor; çünkü sağlıklı gıda hepimizin hakkı. Pandemi sağlıklı gıdaya ulaşmanın önemini daha çok arttırdı” diye aktardı.

Efes Tarlası Yaşam Köyü’nde yetişkinlere yönelik düzenlenen ilk söyleşi, katılımcıların iklim krizi ve kuraklıkla ilgili uzmanlara sorduğu sorularla devam etti.
TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası İzmir Şubesi Yönetim Kurulu Üyesi Dr. Zerrin Çelik ve TMMOB Çevre Mühendisleri Odası İzmir Şubesi Başkanı E. Helil İnay Kınay’ın konuşmacı olduğu söyleşide Efes Selçuk Belediye Başkanı Filiz Ceritoğlu Sengel, TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası İzmir Şube Başkanı Tevfik Türk, üreticiler, ziraat mühendisleri, CHP İlçe Örgütü, Selçuk Belediye meclis üyeleri ve vatandaşlar katıldı.

Egede İzmir Haber

Çiğli’de Yağmur Hasadı Başlıyor

İklim değişikliği ve doğal afetlere karşı sürdürülebilir politikalarla Çiğli’yi dirençli kent kimliğine kavuşturmak adına hizmet ve projeler üreten Çiğli Belediye Başkanı Utku Gümrükçü, kuraklık riskinin her geçen gün arttığı günümüzde su kaynaklarının verimli kullanılması noktasında ” Yağmur Hasadı ” projesinin hayata geçirilmesine öncülük etti. Çatısındaki güneş enerjisi panelleriyle yenilenebilir enerji üretiminin yapıldığı Harmandalı Kapalı Pazaryeri ve Çiğli Belediyesi Şantiye Tesislerinde uygulanmaya başlanacak proje ile ilk etapta 40 ton su depolanması ve şantiye tesisinin su ihtiyacının önemli bir kısmının buradan karşılanması öngörülüyor. Uygulamanın kısa süre içerisinde Belediye idari binasını ve parkları da kapsayacak şekilde genişletilmesi hedefleniyor.

Dönüştürülebilir ve sürdürülebilir projelerle kendi kendine yeten bir kent oluşturmaya çalıştıklarını ifade eden Başkan Gümrükçü, “Çiğli Belediyesi olarak, doğal kaynaklarımızı korumayı ve idareli tüketmeyi önemsiyoruz. Bunun toplumsal bir bilinç haline gelmesi içinde çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Ayrıca doğal afetler karşısında dirençli bir kent olmak ve bu olağanüstü durumları lehimize çevirmek için de çalışıyoruz. Son dönemde İzmir’imiz aşırı yağış aldığı bir süreci geride bıraktı. Tüm dünyanın karşı karşıya olduğu kuraklık sorununu da göz önünde bulundurarak bu yağmur sularının boşa gitmemesi için Yağmur Hasadı projesini geliştirdik. Bu proje ile hem Belediyemizin ekonomik giderlerinden tasarruf edeceğiz hem de su tüketimini azaltarak kuraklık ile mücadeleye destek vereceğiz” dedi.

Egede İzmir Haber

Aktivist Greta Thunberg’den YPG Paylaşımı

Türkiye’nin terör örgütü PKK’nın Suriye kolu YPG’ye yönelik başlattığı Barış Pınarı operasyonu sürerken, bu örgüte destek verenlerin ortaya çıkması, günden güne dikkat çekiyor.

GRETA, “BEBEK KATİLLERİNİ” PAYLAŞTI
16 yaşındaki İsveçli genç aktivist Greta Thunberg de YPG’nin iklim değişikliğine yönelik sözde aktivistleri kendisini etiketleyince dayanamayıp, bu paylaşımı yapıyor.

Aktivist Greta Thunberg’den YPG paylaşımı

Ancak Greta’yı paylaşımlarında etiketleyenlerin, Barış Pınarı operasyonu başladıktan hemen sonra Türkiye karşıtı propagandaya dahil olması da dikkat çekti.

BM ZİRVESİNDE “HAYALLERİMİ ÇALDINIZ” DEMİŞTİ
New York’taki İklim Zirvesi’nde konuşan Greta, “Benim burada olmamam gerek, okyanusun ötesinde okulda olmam gerek. Sizler ne cesaretle bizden umut bekliyorsunuz. Boş sözlerinizle çocukluğumu ve hayallerimi çaldınız.” sözleriyle dünya liderlerini eleştirmişti. (İHA)

Ege’de İzmir Haber – Ege Haber – İzmir