“Coğrafi işaret potansiyelimiz AB’den fazla”

Ürünlerin katma değerini artıran coğrafi işaretler; bölgenin tarımına, gastronomisine ve ekonomik kalkınmasına katkıda bulunuyor. Coğrafi işaret, ürünün kaynağını, karakteristik özelliklerini ve coğrafi alan arasındaki bağlantıyı ortaya koyarak üçüncü taraflara garanti eden bir kalite işareti olarak dikkat çekiyor. Türkiye’nin coğrafi yapısı, tarımsal ürün çeşitliliği ve tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapmış olması nedeniyle zengin bir mutfak kültürüne sahip olduğunu belirten Yaşar Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Yüksekokulu Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölüm Başkanı Prof. Dr. Seda Genç, “Bu zenginliğin sonucunda şimdiye kadar Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş bin 267 gıda ürünümüz var. Sıralamada ilk beş kategori yemekler ve çorbalar (414 ürün), işlenmiş ve işlenmemiş meyve ve sebzeler ve mantarlar (317 ürün), fırıncılık, pastacılık mamulleri, hamur işleri ve tatlılar (309 ürün), peynirler (40 ürün) ve çikolata, şekerleme ve türevlerinden (38 ürün) oluşmaktadır. Yaklaşık 642 adet de başvurusu yapılmış ve onay bekleyen ürün var” dedi.

Coğrafi işaretli ürünlerin tanınırlığının sağlanması için ulusal tescilin yeterli olmadığını ifade eden Prof. Dr. Seda Genç, “Uluslararası tescil de alınması gerekir. AB nezdinde ise 18 adet coğrafi işaret tescili almış ürünümüz bulunuyor. Bunlar; Antakya künefesi, Antep baklavası, Ayaş domatesi, Aydın kestanesi, Aydın inciri, Bayramiç beyazı, Edremit Körfezi yeşil çizik zeytini, Edremit zeytinyağı, Ezine peyniri, Gemlik zeytini, Giresun tombul fındığı, Malatya kayısısı, Maraş tarhanası, Milas yağlı zeytini, Milas zeytinyağı, Suruç narı, Taşköprü sarımsağı ve Çağlayancerit cevizidir. Diğer AB ülkelerinin coğrafi işaretli gıda ürünlerinin sayısı ile karşılaştırdığımızda bu 18 ürün ülkemiz için yeterli değil, başvurusu yapılmış ve tescil edilmeyi bekleyen ürünler de var; ancak, ülkemizin AB tarafından tescile konu olabilecek potansiyel ürün sayısı diğer AB ülkelerinden çok daha fazla” diye konuştu.

“Ürünün katma değerini artırıyor”
Prof. Dr. Seda Genç, “Katma değeri yüksek olan coğrafi işaretli ürünler bölgesel ekonomik kalkınma için daha etkin bir şekilde değerlendirilmeli. Aynı zamanda coğrafi işaretli ürünler tescil sürecinde kayıt altına alındığı için kültürel miras envanteri oluşturulmasını sağlar, ürünü üreten kişilerin emeğini korur ve haksız rekabeti önler. Coğrafi işaretli ürünlerin ülkemiz gastronomisi için önemi büyük; çünkü, coğrafi işaret tarıma dayalı üretimi destekleyerek, yörenin zengin mutfak kültürünün sürdürülebilirliğine katkı sağlar ve kültürel mirası koruma altına alarak, gelecek nesillere aktarılmasını sağlar. Coğrafi işaretli ürünler, gastronomi turizminin gelişmesinde ve ait olduğu bölgenin ekonomik kalkınmasında önemli rol oynamakta. Bu amaçla, coğrafi işaretli ürünlerin tanıtımının yapılması, tüm paydaşların coğrafi işaret konusunda bilgilendirilerek pazarlama stratejilerinin ve denetim sisteminin oluşturulması önem taşımakta” dedi.

Birinci sırada İtalya var
Yöresel Ürünler ve Coğrafi İşaretler Türkiye Araştırma Ağı (YÜCİTA) verilerine göre, AB coğrafi işaret sıralamasında 333 adet tescilli ürünle birinci sırada İtalya, ikinci sırada Fransa, üçüncü sırada ise İspanya var. AB ülkelerinde, coğrafi işaretli ürünlerin fiyatı, coğrafi işareti olmayan ürünlere göre 2,23 kat daha değerli. Türkiye’de ise bin 267’si gıda ürünü olmak üzere toplam bin 490 adet coğrafi işaret almış tescilli ürün var. Bunların dışında ise 642 adet başvuru var. iha

Egede İzmir haber

Gökçealan Osmancık Üzüm Şenliği’nde coğrafi işaret müjdesi

Her yıl Osmancık üzümünü daha geniş kitlelere tanıtmak ve katma değerini artırmak amacıyla düzenlenen şenlikte, Selçuk Belediye Başkanı Filiz Ceritoğlu Sengel, Osmancık üzümünün patent alma sürecinin tamamlandığı müjdesini verdi.
Gökçealan Osmancık Üzüm Şenliği, çiftçi buluşması ile başladı. Çiftçi buluşmasında, küresel iklim değişikliğinin üretim üzerindeki etkisine vurgu yapan Selçuk Belediye Başkanı Filiz Ceritoğlu Sengel, üreticilerle birlikte şenliğin yapılmasına karar verdiklerini belirtti.

“Türkiye’de belki de bir ilk”

Şenliği patent müjdesiyle düzenlediklerini belirten Başkan Ceritoğlu Sengel, “2020 yılından bu yana ciddi efor sarf ediyoruz. En sonunda gururla söylemek gerekir ki, Türkiye’de belki de bir ilk, bir köyün özelinde Gökçealan, Osmancık üzümümüzün coğrafi işaretini aldık. Emeği geçen herkesi tebrik ediyorum” dedi.
Çiftçi buluşmasında, tarımsal üretimin devamı için toprağın korunmasına dikkat çeken Başkan Ceritoğlu Sengel, iki yıl önce Havutçulu’da JES yapılmaması için açılan davanın üretici lehine sonuçlandığını, Havutçulu’da ÇED raporu için ilgili şirketin yeni bir başvuru yaptığını belirtti. Ceritoğlu Sengel, “Şimdi hepimiz bir şenlik için buradayız. Üretim için buradayız. Gıda güvenliği için buradayız. Sağlıklı ürünler üretilsin diye bir aradayız. Çiftçimiz de kazansın diye bir aradayız. Herkesi sanki şenlik olurmuşçasına bizi takip ederek direnişimize destek olmaya davet ediyorum” şeklinde konuştu.
Çiftçi buluşmasında konuşan Ege Üniversitesi Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Fatih Şen de, coğrafi işaret belgesiyle Osmancık üzümü üreticisi olmanın sorumluluğunun arttığını belirtti. Şen, “Bundan sonra budamadan hasada kadar olan süreçte bazı şeyleri birlikte yürüteceğiz. Osmancık üzümünün bu bölgede daha iyi bir şekilde üretmek, katma değerini arttırmak için birtakım çalışmalar yapacağız” dedi.
Adnan Menderes Üniversitesi Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Engin Ertan ise coğrafi işaretin Osmancık üzümünün rekabet gücünü arttıracağını belirterek, “Her zaman için kendi yöresel ürünlerinize, yerel çeşitlerinize sahip çıkın. Verim ve kaliteyi arttırmak için ilgili paydaşlar ve ilçe tarım müdürlüklerinin yanı sıra üniversite olarak bizler de üreticilerimize teknik olarak destek vermeye hazırız” şeklinde konuştu.
Bornova Belediyesinde ziraat mühendisi olarak görev yapan Anıl Ayvaz da, coğrafi işaretli ürünlerin kendi piyasasını oluşturduğunu, Bornova Belediyesi olarak Kınalı Bamya ve Misket Üzümü ile deneyimlediklerini paylaşarak, “Büyük market zincirleri, büyük toptancılar bizim patentli ürünlerimizi almak istiyorlar. Dolayısıyla Osmancık üzümü üreticisi olarak sizlerin kooperatifinize sahip çıkıp Selçuk Belediyesi ile dirsek temasında olmanız gerekiyor” diye aktardı.
Öte yandan, çevre ilçelerden gelen birçok ziyaretçinin katıldığı şenlikte, 100’e yakın üretici ve el sanatçısı stant açtı. Çiftçi buluşmasının ardından Gökçealan Osmancık Üzüm Şenliği, Grup Asparagas ve Efes Kent Orkestrası konserleriyle akşam saatlerine kadar devam etti.iha

Ege’de İzmir Haber

“İzmir boyozu”na Coğrafi İşaret

Demirtaş, yazılı açıklamasında, boyozun kaliteli malzemeler ve usta eller tarafından hazırlanması sayesinde lezzetinin artığını kaydetti.

Boyozun, İzmirlilerin kahvaltısının vazgeçilmezi olduğunu belirten Demirtaş, “Boyoz, İzmir’le özdeşleşmiş, İzmirlilerin kahvaltısının vazgeçilmezi. Çay, fırında pişmiş yumurta ve boyoz mükemmel kahvaltının menüsünü oluşturuyor. İzmirlilerin aşık olduğu bir lezzet. İzmir Boyozu, tarih boyunca çeşitli kültürlerin etkileşim halinde olduğu İzmir ilinde Osmanlı döneminden beri üretilen ve günümüze ulaşan bir hamur işi türü. Evlerde yapılan İzmir boyozunun 500 yıllık bir geçmişi bulunuyor. Ticarete konu olması ise yakın zamanda gerçekleşmiş.” ifadelerini kullandı.

İzmir boyozuna coğrafi işaret tescili almak için Ege Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü öğretim üyeleri ile ortaklaşa bir proje yürüttüklerini aktaran Demirtaş, şunları kaydetti:

“İzmir Boyozu, 8 Aralık 2017’de tescil edilerek 13 Temmuz 2012’den itibaren geçerli olmak üzere koruma altına alındı. Ürünün tarihçesi, ayırt edici özellikleri, üretim metodu ve yöre ile bağlantısını içeren bilimsel bir rapor hazırlandı. Hazırlık sürecinde ürünlerin tarifini belirlerken bu işte usta isimlerle görüşmeler gerçekleştirildi. İzmir’de boyozun coğrafi işaret tesciline uygun olarak üretip üretilmediğinin denetimini de İzmir Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü ve Ege Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü ile birlikte yapacağız.”

Boyozun coğrafi işaret tescili ile birlikte bilinirliğinin daha da artacağını vurgulayan Demirtaş, tescille birlikte boyozun belli bir standartta üretileceğini ifade etti. (AA)